Hiệp định tự do thương mại FTA giữa Việt Nam và liên minh thuế quan Nga, Belarus và Kazhastan (VCUFTA) vừa kết thúc đàm phán vào ngày 15/12/2014. Trong khi những lợi ích đến từ liên minh thuế quan như được ưu đãi thuế quan và tăng cơ hội xuất khẩu chưa được lượng hóa thì NĐT ưa thích cổ phiếu ngành thép tỏ ra quan ngại về VCUFTA cũng như việc mất giá mạnh của đồng rúp đối với các doanh nghiệp trong ngành. VDSC vừa có báo cáo về những rủi ro màCTCP Thép Hòa Phát (mã HPG - HSX) phải đối diện.
Hình: Diễn biến tỷ giá đồng rúp và USD
Nguồn: Bloomberg
Theo Reuters, đồng rúp mất giá (-68% so với đầu năm) cùng với việc giảm bớt cạnh tranh từ Ukraine đang ảnh hưởng tích cực đến ngành thép của Nga, theo đó, thúc đẩy xuất khẩu và bù đắp sự sụt giảm của nhu cầu nội địa tại nước này. Theo các nhà phân tích, tuy công nghệ sản xuất thép ở Nga chịu khá nhiều chi phí do máy móc ở Nga cũ kỹ với công nghệ từ thời Xô Viết (nếu so sánh với những nhà máy mới hơn ở Châu Á và Trung Đông) nhưng việc đồng rúp mất giá đã giúp cải thiện đáng kể lợi nhuận của các công ty trong ngành. Evraz, một trong những nhà sản xuất thép lớn nhất tại Nga, trong nửa đầu năm 2014 đã cắt giảm được 12% chi phí và cải thiện EBITDA khoảng 15% so với cùng kỳ. Nhờ vậy đã ghi nhận được mức lợi nhuận khoảng 1 triệu USD, đây cũng là lần đầu tiên công ty này có lời trong nửa đầu năm kể từ năm 2011 đến nay.
Trở lại với Việt Nam, VDSC nghĩ rằng tác động của việc mất giá đồng rúp đối với Hòa Phát – công ty đầu ngành của ngành thép - sẽ không đáng kể. Thứ nhất, Việt Nam nhập khẩu rất ít thép từ Nga, số liệu từ Cục Hải Quan Nga cho thấy 10 tháng đầu năm 2014, Việt Nam chỉ nhập khoảng 22 triệu USD các sản phẩm sắt thép từ Nga, giảm đáng kể (~62%) so với cùng kỳ. Thứ hai, mức độ giảm giá của thép Nga khá tương đồng chứ không mạnh hơn mức độ giảm của thép Trung Quốc. Hiện tại, giá HRC của Nga rẻ hơn của Trung Quốc khoảng 3%, trong khi giá thép thanh lại đắt hơn khoảng 5%. Hơn nữa, ảnh hưởng của sự thay đổi tỷ giá lên hoạt động thương mại cần có độ trễ nhất định.
Hình: So sánh giá HRC của Nga và TQ
Hình: So sánh giá thép thanh giữa Nga và TQ
Nguồn: Bloomberg
(*)Giá thép Nga (đường màu vàng), giá thép Trung Quốc (đường màu trắng)
Qua trao đổi với doanh nghiệp, việc mất giá của đồng rúp và hiệp định liên minh thuế quan VCUFTA sẽ có tác động tích cực đối với mảng ống thép do HRC là nguyên liệu đầu vào để sản xuất ống thép, hiện tại HPG cũng có nhập khẩu một phần thép từ Nga; chi phí vận chuyển từ Nga sang Việt Nam khoảng 50-60 USD/tấn, khá cao và không có lợi cho nhà xuất khẩu thép của nước này; Việc cắt giảm thuế nhập khẩu về mức 0% dự kiến sẽ dược thực hiện theo lộ trình, theo tìm hiểu của VDSC, lộ trình được Bộ Tài chính đề xuất là 5 năm trong khi Hiệp hội thép Việt Nam đưa ra lộ trình từ 5-10 năm.
Như vậy, về tổng thể, VDSC cho rằng sự cạnh tranh từ thép Nga sẽ không gay gắt như các NĐT của Rồng Việt quan ngại, đây đơn giản là rủi ro được VDSC bổ sung thêm bên cạnh cuộc cạnh tranh giữa ngành thép trong nước với nhà sản xuất thép “khổng lồ” Trung Quốc trong những năm vừa qua.
Đối với thông tin mới nhất liên quan đến hoạt động kinh doanh của HPG, tính đến tháng 11, sản lượng thép xây dựng và ống thép đều tăng trưởng mạnh, lần lượt tăng 42,6% và 77% so với cùng kỳ. Trong quý 4/2014, công ty hoàn thành việc nâng cấp lò cao số 1 và tiếp tục xúc tiến việc đầu tư giai đoạn 3 của khu liên hợp và dự án bất động sản tại quận Hoàng Mai.
Yếu tố đáng lưu ý là giá thép bắt đầu giảm mạnh hơn khi vào mùa cao điểm của tiêu thụ, hiện chỉ còn khoảng 12,2 triệu đồng/tấn, giảm 4,3% so với quý trước và giảm hơn 6% so với đầu năm.
Tuy nhiên, với sản lượng một lần nữa tăng trưởng tốt hơn kỳ vọng của VDSC, VDSC cho rằng LNST cả năm 2014 có thể cao hơn khoảng 200 tỷ đồng so với lần cập nhật gần nhất vào tháng 8/2014, tương ứng với EPS khoảng 6.900 đồng/cp. Tại mức giá đóng cửa hôm nay, HPG đang giao dịch với mức P/E là 7,5x, tương đối hấp dẫn đối với cổ phiếu blue-chips. Trong năm sau, do chỉ còn một phần nhỏ lợi nhuận từ dự án Mandarin và rủi ro cạnh tranh gia tăng, VDSC cho rằng lợi nhuận của công ty có thể sẽ giảm so với năm nay.
